Τι σημαίνει πραγματικά Haute Couture, ποιοι οίκοι τη δημιουργούν σήμερα και γιατί ένα ένδυμα μπορεί να κοστίζει όσο ένα σπίτι!;
Ας ξεκινήσουμε...
Στον κόσμο της μόδας υπάρχουν πολλές λέξεις που χρησιμοποιούνται με ευκολία και συχνά χωρίς να γνωρίζουμε ακριβώς τι σημαίνουν.
Μία από αυτές είναι η υψηλή ραπτική ή αλλιώς Haute Couture.
Τη βλέπουμε σε επιδείξεις, σε κόκκινα χαλιά, σε μουσεία, σε περιοδικά μόδας. Συχνά όμως χρησιμοποιείται σαν γενικός όρος για οτιδήποτε φαίνεται εντυπωσιακό ή υπερπολυτελές.
Στην πραγματικότητα, η υψηλή ραπτική (Haute Couture) δεν είναι απλώς κάποιο συγκεκριμένο στυλ ή ύφος. Είναι όμως , αρχικάζ ένας αυστηρά προστατευμένος θεσμός.
Και όπως κάθε θεσμός, έχει συγκεκριμένους κανόνες.
Ο όρος Haute Couture γεννήθηκε στο Παρίσι τον 19ο αιώνα και συνδέεται με τον σχεδιαστή Charles Frederick Worth, ο οποίος θεωρείται ο πρώτος που παρουσίασε συλλογές ρούχων, σχεδιασμένες και επιμελειμένες από έναν δημιουργό με προσωπικό όραμα,και όχι απλώς ραμμένες για πελάτες.
Από τότε μέχρι σήμερα, η υψηλή ραπτική αποτελεί το πιο ελίτ επίπεδο της μόδας.
Κάθε κομμάτι δημιουργείται εξ ολοκλήρου στο χέρι, κατά παραγγελία για έναν συγκεκριμένο πελάτη, με πολλαπλές πρόβες επάνω στο σώμα του. Δεν πρόκειται απλώς για ρούχα.
Πρόκειται για αντικείμενα σχεδόν σαν γλυπτά, όπου το ανθρώπινο σώμα γίνεται η βάση, το κέντρο, της δημιουργίας.
Οι προδιαγραφές για να θεωρηθεί ένας οίκος haute couture είναι οι εξής, η υψηλή ραπτική δεν είναι ένας τίτλος που μπορεί να χρησιμοποιήσει οποιοσδήποτε. Τον τίτλο απονέμει ένας θεσμός στο Παρίσι, το Fédération de la Haute Couture et de la Mode.
Για να χαρακτηριστεί ένας οίκος ως οίκος υψηλής ραπτικής πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις:
~ Να διαθέτει ατελιέ στο Παρίσι με τουλάχιστον δεκαπέντε τεχνίτες πλήρους απασχόλησης.
~Να δημιουργεί ρούχα κατά παραγγελία για ιδιώτες πελάτες, με πολλές πρόβες.
~ Να παρουσιάζει δύο συλλογές τον χρόνο κατά τη διάρκεια της εβδομάδας μόδας υψηλής ραπτικής στο Παρίσι.
~Οι συλλογές αυτές πρέπει να περιλαμβάνουν έναν συγκεκριμένο αριθμό εμφανίσεων ημέρας και βραδιού.
Με άλλα λόγια, η υψηλή ραπτική δεν είναι απλώς αισθητική. Είναι τεχνική, δομή και θεσμός.
Σήμερα λίγοι οίκοι στον κόσμο έχουν τον τίτλο του επίσημου μέλους. Ανάμεσά τους βρίσκονται ιστορικά ονόματα όπως Chanel, Dior, Givenchy,Jean Paul Gaultier,Schiaparelli.
Υπάρχουν επίσης οίκοι που συμμετέχουν ως προσκεκλημένοι ή ανταποκριτές, όπως ο Valentino, Elie Saab,Fendi.
Ο αριθμός τους είναι μικρός. Και αυτό δεν είναι τυχαίο. Η υψηλή ραπτική απαιτεί τεράστιες υποδομές, εξειδικευμένους τεχνίτες και αμέτρητες ώρες εργασίας.
Γιατί όμως κοστίζει τόσο ένα ρούχο haute couture;
Ένα φόρεμα υψηλής ραπτικής μπορεί να κοστίζει από δεκάδες χιλιάδες έως εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ και ο λόγος δεν είναι απλώς το όνομα του οίκου. Πίσω από ένα τέτοιο ρούχο βρίσκονται εκατοντάδες ώρες χειροποίητης εργασίας, σπάνια υφάσματα και υλικά, εξειδικευμένα εργαστήρια κεντημάτων και διακοσμήσεων, πολλαπλές πρόβες επάνω στον πελάτη. Σε πολλές περιπτώσεις ένα φόρεμα μπορεί να απαιτεί 300 έως 1000 ώρες εργασίας.
Η υψηλή ραπτική είναι ίσως το τελευταίο κομμάτι της μόδας που λειτουργεί ακόμη με τους ρυθμούς της παραδοσιακής χειροτεχνίας.
Ένα ερώτημα στο οποίο καλουμαι να απαντήσω συχνά, είναι εάν η υψηλή ραπτική είναι πραγματικά κερδοφόρα.
Εδώ βρίσκεται μια από τις μεγαλύτερες παρεξηγήσεις όμως. Η υψηλή ραπτική σπάνια είναι πραγματικά κερδοφόρα. Για πολλούς οίκους αποτελεί περισσότερο σύμβολο γοήτρου παρά βασική πηγή εσόδων.
Τα πραγματικά κέρδη προέρχονται συνήθως από τα αρώματα, τις τσάντες, ready-to-wear συλλογές και γενικά από αξεσουάρ. Η υψηλή ραπτική λειτουργεί περισσότερο σαν το δημιουργικό εργαστήριο ενός οίκου.
Είναι το μέρος όπου δοκιμάζονται ιδέες, τεχνικές και αισθητικές που αργότερα μπορεί να μεταφερθούν σε πιο εμπορικές συλλογές.
Με άλλα λόγια,η υψηλή ραπτική είναι η ψυχή ενός οίκου, ακόμη κι αν δεν είναι η κύρια πηγή των εσόδων του.
Αν δεν είναι ιδιαίτερα κερδοφόρα, γιατί συνεχίζει να υπάρχει θα αναρωτηθεί κάποιος.
Η απάντηση βρίσκεται σε τρεις λέξεις:
κληρονομιά, κύρος και δημιουργικότητα.
Η υψηλή ραπτική επιτρέπει σε έναν οίκο να διατηρεί την παράδοση της χειροτεχνίας και έτσι να επιδεικνύει την τεχνική του υπεροχή, αυτό με τη σειρά του ενισχύει το prestige του brand.
Είναι ακριβώς το σημείο όπου η μόδα συναντά την τέχνη.
Και ίσως το τελευταίο μέρος της βιομηχανίας όπου το ρούχο αντιμετωπίζεται όχι μόνο ως προϊόν αλλά πράγματι ως έργο δημιουργίας.
~•Σημειώσεις από μια εκπαιδεύτρια μόδας•~
Υπάρχει μια στιγμή μέσα στην τάξη που μου αρέσει ιδιαίτερα.
Όταν μιλάμε για υψηλή ραπτική και οι φοιτητές αρχίζουν να κοιτάζουν τα ρούχα διαφορετικά.
Όχι μόνο σαν εικόνα, αλλά σαν κατασκευή. Γιατί η υψηλή ραπτική δεν είναι απλώς αισθητική. Είναι δομή. Είναι τεχνική. Είναι πειθαρχία.
Ένα ρούχο haute couture μπορεί να χρειαστεί εκατοντάδες ώρες εργασίας. Κάθε ραφή, κάθε κέντημα, κάθε πτύχωση υπάρχει για κάποιον λόγο.
Σε μια εποχή γρήγορης κατανάλωσης και μαζικής παραγωγής, η υψηλή ραπτική θυμίζει κάτι πολύ σημαντικό ότι η μόδα μπορεί ακόμη να είναι χειροτεχνία. Και ίσως γι’ αυτό συνεχίζει να υπάρχει.
Όχι γιατί είναι πρακτική.
Αλλά γιατί διατηρεί ζωντανή την πιο καθαρή μορφή δημιουργίας μέσα στη μόδα, την τέχνη και την τεχνική.
X CivilA
Υγ.Οι βασικοί επίσημοι οίκοι:
Chanel
Christian Dior
Givenchy
Maison Margiela
Schiaparelli
Jean Paul Gaultier
Alexis Mabille
Julien Fournié
Franck Sorbier
Giambattista Valli
(η λίστα ανανεώνεται κάθε χρόνο καθώς η ιδιότητα πρέπει να εγκρίνεται ξανά).
Είναι οίκοι επίσης που παρουσιάζουν couture αλλά δεν εδρεύουν στη Γαλλία.
Παραδείγματα:
Giorgio Armani Privé
Valentino
Elie Saab
Viktor & Rolf
Αυτό που λίγοι γνωρίζουν είναι ότι πολλοί μεγάλοι οίκοι δεν κάνουν haute couture.
Για παράδειγμα:
Saint Laurent σταμάτησε την couture το 2002.
Hermès δεν έχει ακόμη couture συλλογή.
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου