Μπορείς να με λες ρομαντική•

 ~Όταν ο κόσμος μπερδεύει την ευαισθησία με αδυναμία και τον ρεαλισμό με την ασχήμια.

«Μπορείς να με λες ρομαντική.»

Το έχω ακούσει πολλές φορές να λέγεται σχεδόν σαν κατηγορία. Από παιδί δεν, είχα πληροφορηθεί από τα στόματα των ενηλίκων της οικογένειας, ότι είχα ένα ροζ σύννεφο.

Έπειτα αρκετοί καθηγητές μου, ευτυχώς όχι όλοι, μου έλεγαν με στόμφο:

«Πολύ ρομαντικά τα βλέπεις τα πράγματα.»

Και ότι «Το μυαλό σου πετάει.».

«Είσαι ρομαντική.» Πόσες φορές ο περίγυρος μου έβγαλε διάγνωση, ώστε να μην πληγωθώ, για το καλό μου.

Συνήθως η διάγνωση αυτή,συνοδεύεται από εκείνο το βλέμμα που λέει: λίγο αφελής είσαι, αλλά τι να κάνουμε, δεν πειράζει.

Και πάντα αναρωτιόμουν το ίδιο πράγμα:

Από πότε ο ρομαντισμός έγινε προσβολή;

Γιατί συνδέθηκε τόσο εύκολα με την αδυναμία, την έλλειψη ρεαλισμού, την πλάνη;

Σαν να λέμε ότι όποιος βλέπει ομορφιά και καλοσύνη στον κόσμο είναι λίγο… άρρωστος.

Σαν να κινδυνεύει από κάποια ανίατη ασθένεια που λέγεται ευαισθησία.

Φαντάζομαι μικρούς διαλόγους στο κεφάλι μου, "Έμαθες για τη δύστυχη Ανατολή; Κόλλησε ευαισθησία!". "Μη σου τύχει." Και το κλασικό, γιαγιαδίστικο, "Φτυσε τον κόρφο σου.".

 Επανέρχομαι, αν κοιτάξει κανείς την ιστορία της τέχνης, το παράδοξο γίνεται ακόμα πιο έντονο.

Ολόκληρο το καλλιτεχνικό ρεύμα του ρομαντισμού γεννήθηκε από ανθρώπους που δεν άντεχαν έναν κόσμο στεγνό, μηχανικό και ψυχρό που αψηφά τα συναισθήματα τους.

Καλλιτέχνες που αναζητούσαν το αίσθημα, τη φύση, την ένταση, το ανθρώπινο δράμα, τη χαρά, τη λύπη.

Στους πίνακες του Caspar David Friedrich βλέπεις έναν άνθρωπο να στέκεται μπροστά σε ένα απέραντο τοπίο.

Μικρός απέναντι στη φύση, αλλά ταυτόχρονα βαθιά συνδεδεμένος μαζί της.

Στα ποιήματα του Lord Byron ή του John Keats υπάρχει μια σχεδόν απελπισμένη ανάγκη για ομορφιά. Και από την άλλη ο ρεαλισμός του Καζαντζάκη κρύβει απέραντο ρομαντισμό, σαν τη μνήμη μιας ψυχής που ήρθε από άλλον κόσμο. Τόσο σκληροπυρηνικός και γεμάτος αίσθημα.

Πόσοι ακόμα!; Αν ξεκινήσω να γράφω ονόματα, η λίστα δεν θα τελειώσει.

Και στον κινηματογράφο, πόσες φορές δεν συγκινηθήκαμε από ιστορίες που κάποιοι θα αποκαλούσαν… υπερβολικά ρομαντικές;

Από ταινίες όπως το Before Sunrise μέχρι το The Notebook(το οποίο καθόλου δεν αγαπώ, αλλά δεν μπορώ να μείνω αδιάφορη απέναντι στην επίδραση του). 

Η υπέροχη Αμελί ή η Όντρεϊ Χέμπορν στην ταινία Roman Holiday και αμέτρητες ακόμα οπτικές αφηγήσεις ρομαντισμού και ομορφιάς.

Κανείς δεν βγήκε από αυτές τις ιστορίες λέγοντας:

«Τι αδυναμία.»

Οι περισσότεροι βγήκαν λέγοντας:

«Κάτι μέσα μου κουνήθηκε.»

Ο ρομαντισμός δεν είναι αφέλεια.

Είναι η απόφαση να συνεχίσεις να βλέπεις ομορφιά ακόμη κι όταν ο κόσμος γύρω σου προτιμά τον κυνισμό.

Γιατί ο κυνισμός, ας είμαστε ειλικρινείς, είναι πολύ πιο εύκολος και πιο εμπορικός.

Αρκεί να ρίξεις μια ματιά στους τίτλους των άρθρων που μας βομβαρδίζουν από κάθε site.

Πότε είδες κάτι να μιλάει για ομορφιά, για ευγένεια και να μην πουλάει φόβο και αρνητικό αίσθημα!;

Είναι εύκολο να λες ότι όλα είναι συμφέρον.

Ότι τίποτα δεν έχει βάθος.

Ότι η ομορφιά είναι ψευδαίσθηση.

Είναι πολύ πιο δύσκολο να επιμένεις να βλέπεις νόημα.

Το ίδιο συμβαίνει και στην καθημερινή ζωή.

Ο άνθρωπος που φροντίζει κάτι με αγάπη.

Ο άνθρωπος που συγκινείται με ένα χρώμα, ένα τραγούδι, ένα ηλιοβασίλεμα, με την ίδια την ύπαρξη μας, με τη ζωή.

Ο άνθρωπος που θέλει τα πράγματα να έχουν λίγη περισσότερη ποίηση.

Συχνά θα ακούσει:

«Μη τα βλέπεις τόσο ρομαντικά.»

Σαν να του λένε να προσγειωθεί.

Σαν να του λένε να συνηθίσει την ασχήμια.

Γιατί φαίνεται ότι έχουμε αναπτύξει μεγάλη αντοχή σε αυτή.

Στην ωμότητα.

Στον κυνισμό.

Στην αισθητική φτώχεια.

Σε όλα αυτά έχουμε μαθητεύσει με επιτυχία και έχουμε συνηθίσει.

Αλλά μπροστά στην ομορφιά και τη θέρμη του ρομαντισμού γινόμαστε ξαφνικά… επιφυλακτικοί.

Σαν να φοβόμαστε μήπως συγκινηθούμε, μην και μας συνεπάρει η ομορφιά και μετά μας απογοητεύσει.

Ίσως γιατί ο ρομαντισμός απαιτεί κάτι που σήμερα σπανίζει:

να είσαι εκτεθειμένος.

Να νιώθεις.

Να θαυμάζεις.

Να πιστεύεις ότι κάτι μπορεί να είναι όμορφο χωρίς να χρειάζεται ειρωνεία.

Και αυτό, τελικά, θέλει θάρρος.

Οπότε ναι.

Αν πρέπει να διαλέξω ανάμεσα στον κυνισμό και τον ρομαντισμό, προτιμώ το δεύτερο.

Όχι γιατί δεν βλέπω την πραγματικότητα.

Αλλά γιατί αρνούμαι να πιστέψω ότι μόνο η ασχήμια υπάρχει στον κόσμο.

Ο ρομαντισμός δεν είναι αδυναμία.

Είναι απλώς η επιμονή να αφήνεις χώρο για την ομορφιά. Είναι το φίλτρο που βλέπεις τη ζωή και αντιμετωπίζεις τους ανθρώπους.

Και αν αυτό θεωρείται ελάττωμα,

μπορείς να με λες ρομαντική.

Θα προτιμούσα να το έχω γράψει σε γραφομηχανή, σε ένα ξύλινο γραφείο, μπροστά από ένα παράθυρο που βλέπει το βουνό. Αντ'αυτού, γράφτηκε στον υπέροχο καναπέ μου, με το βλέμμα μου να χάνεται πότε στα βινύλια και πότε στα χρωματιστά, εξώφυλλα των βιβλίων.

X CivilA